Küresel nüfusun hızla yaşlanan yapısı, İstanbul'u kritik bir uluslararası iş birliğinin merkezi haline getirdi. Şehirde düzenlenen uluslararası zirve, demografik dönüşümlerin en önemlilerinden biri olan yaşlanan nüfus yapısına dikkat çekmeyi amaçladı. İbn-i Sina Enstitüsü (ISI) ile Dünya Yaşlanma Konseyi’nin (WAC) 25. yıl dönümü etkinlikleri kapsamında bir araya gelen küresel aktörler, 21 Haziran'ın “Dünya Sağlıklı Yaşlanma Günü ve Haftası” olarak kabul edilmesi yönünde tarihi bir protokole imza attı.
Küresel Sağlık Diplomasisinin Yeni Merkezi: İstanbul
Törende, sağlıklı yaşlanma ve uzun yaşam (longevity) alanının önde gelen isimleri bir araya geldi. İmza törenine katılanlar arasında Alman Medikal Wellness Cemiyeti (DMWV) Başkanı Sayın Lutz Lungwitz, Dünya Longevity Forumu Temsilcisi Swen Hukenback, Dünya Karadenizliler Konfederasyonu (KARKON) Başkanı Sıtkı Aydın ve İbn-i Sina Enstitüsü ile Dünya Yaşlanma Konseyi Başkanı Gerontolog Dr. Kemal Aydın yer aldı. Bu stratejik iş birliği, 21 Haziran'ın uluslararası takvimde resmi bir farkındalık günü olarak yer bulması için Birleşmiş Milletler (BM) ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) nezdinde yürütülecek lobi faaliyetlerinin başlangıcını da işaret etti.
İmzalanan protokol, yalnızca bir takvim günü belirlemenin ötesinde, Birleşmiş Milletler'in “Sağlıklı Yaşlanma On Yılı (2021–2030)” hedefleriyle tam uyumlu bir vizyon sunuyor. Protokolün temel odak noktaları arasında hastalıklar oluşmadan önleyici tedbirlerin alınması ve uzun yaşam teknolojilerinin teşviki, sağlık turizmi ve koruyucu tıp gibi alanlarda küresel iş birlikleri, yaşlı bireylerin sosyal ve ekonomik hayata üretken katılımının desteklenmesi gibi konular bulunuyor. Ayrıca, kentsel alanların yaşlıların sosyal hayata katılımını kolaylaştıracak şekilde yeniden tasarlanması, yaşlı refahına yönelik teknolojik yatırımların desteklenmesi ve yaşlı ayrımcılığıyla (ageism) mücadele ederek kuşaklar arası dayanışmanın artırılması da hedefler arasında yer alıyor.
İnsanlığın Ortak Geleceği İçin Atılan Adım
İmza töreninde konuşan Gerontolog Dr. Kemal Aydın, konunun sadece yaşlıları değil, tüm insanlığı ilgilendirdiğini vurguladı. Dr. Aydın, “21 Haziran’ın bu amaçla kabul edilmesi, sadece bugün yaşlı olan bireyler için değil, insanlığın ortak geleceği için atılmış hayati bir adımdır. Sağlıklı yaşlanma; sürdürülebilir kalkınmanın, sosyal adaletin ve insan onurunun temel taşıdır” ifadelerini kullandı. İstanbul Protokolü'nün somut bir eylem planı sunduğuna dikkat çeken Dr. Aydın, ilerleyen süreçte uluslararası kongreler, uzun ömür forumları, yaşlı haklarının korunmasına yönelik akademik araştırmalar ve yaşlı dostu şehir projeleri gibi birçok kazanımın hayata geçirileceğini belirtti. Bu ortak girişim, “sağlıklı yaşlanmayı” bir insan hakkı olarak tescillemeyi ve 21 Haziran'ın uluslararası bir farkındalık günü olarak kabul edilmesiyle koruyucu sağlık politikalarının yaygınlaşmasını hedefliyor. Amaç, yaşlanan nüfusun bir “yük” değil, toplumsal bir “zenginlik” olarak görülmesini sağlamak.
