Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yakınlığıyla bilinen ve 'Putin'in şefi' lakabını alan Yevgeniy Prigojin, kurucusu olduğu Wagner grubunun Rus yönetimine karşı başlattığı isyanla dünya gündemine oturdu. St. Petersburg'da 1 Haziran 1961'de dünyaya gelen Prigojin, gençlik yıllarında hırsızlık, dolandırıcılık ve gençleri suça teşvik etme gibi suçlardan 12 yıl hapis cezası aldı ve bunun 9 yılını cezaevinde geçirdi.
Gençlik Yıllarından İş Dünyasına Yükselişi
1990'da tahliye olduktan sonra, Prigojin kariyerine sosisli sandviç satarak başladı. Gıda sektörüne odaklanarak 1991-1997 yılları arasında St. Petersburg'daki ilk market zincirlerinden Contrast'ın yüzde 15 hissedarı ve yöneticisi oldu. İş hayatını restoran sektörüne taşıyan Prigojin, 1995'te 'Old Customs House' adlı ilk restoranını açtı. 1997'de kurduğu yüzen restoran 'New Island' ise kısa sürede şehrin en popüler mekanlarından biri haline geldi. Bu restoran, Vladimir Putin'in yanı sıra dönemin Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac ve ABD Başkanı George W. Bush gibi önemli isimleri ağırladı. Hatta Putin, 2003'teki doğum gününü burada kutladı. Rusya'nın eski Başbakanı Dmitriy Medvedev'in göreve başlama yemeklerinin de Prigojin'in şirketi tarafından organize edildiği belirtildi.
Putin ile yakınlaşan Prigojin, 2003'te kendi restoranlarını kurdu ve 'Concord Catering' adlı yemek şirketiyle devlet ihalelerini kazanmaya başladı. Rusya merkezli Yolsuzlukla Mücadele Vakfı, Prigojin'i 'yozlaşmış iş uygulamaları' yapmakla suçlayarak 2017'de yasa dışı servetinin bir milyar ruble değerinde olduğunu iddia etti. Ayrıca, ABD'de 'trol fabrikası' olarak bilinen İnternet Araştırma Ajansı'nı (IRA) finanse etmek ve 2016 ABD Başkanlık seçimlerine müdahale etmekle suçlandı. Yıllarca inkar etmesine rağmen, 62 yaşındaki Prigojin Ocak ayında Wagner şirketini kurduğunu, yönettiğini ve finanse ettiğini kabul etti.
Wagner'in Kuruluşu ve Ukrayna'daki Rolü
Prigojin, eski Rus istihbarat subayı Dmitry Utkin ile birlikte 2014 yılında Donbas'ta Rusya destekli ayrılıkçılara destek amacıyla Wagner şirketini kurdu. Çoğunluğu hükümlülerden oluşan Wagner grubu, Ukrayna dışındaki Suriye iç savaşı da dahil olmak üzere Orta Doğu ve Afrika'daki çeşitli çatışmalara asker gönderdi. İngiliz istihbaratına göre, Ukrayna'da aktif olan yaklaşık 50 bin Wagner birliği, ülkedeki toplam Rus gücünün dörtte birini oluşturuyor. Ukrayna'nın bazı bölgelerinde kontrolün sağlanmasında kritik rol oynadığı öne sürülen Wagner, 'savaş suçları' ve insan hakları ihlalleri yapmakla da itham ediliyor.
Son aylarda Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu ve Ukrayna'daki ordunun başı Valery Gerasimov'u 'beceriksizlikle' ve Wagner birimlerine kasıtlı yetersiz ikmal sağlamakla suçlayan Prigojin, 23 Haziran Cuma günü Rus ordusunu Wagner'e saldırmakla suçlayarak karşılık vermekle tehdit etti ve Rus yönetimine karşı bir isyan başlattı. Federal Güvenlik Servisi (FSB) bu eylemi 'silahlı isyan' olarak nitelendirerek ceza davası açarken, Rusya Savunma Bakanlığı Wagner kamplarına saldırı düzenlendiği iddialarını yalanladı.
